Drei köninge: Antwaarpse folkore: drie koningen

 

Voilà c'est! De karstmis is weeral opgevouwen want 't is den 6-den januari, Drei Köninge. 

In Antwerpen gingen we zo'n 50 jaar geleden bij de buren aanbellen. Geen "belleketrek" maar om te zingen.  Altijd verkleed. Hoewel het meestal meer "aangestoten van de kapel" leek: vaders te grote frak, een tafelkleed om de nek èn een kartonnen kroon die met een beetje geluk met wat zilverpapier beplakt was en een schoon staar oep nen beurstelsteel. En dan zongen wij :

Drei köninge, drei köninge, geeft mij nen nieuwen hoed;

Mijnen ouwe is verslete,

Mijn moeder mag het nie wete,

Mijn vader heeft het geld,

Op den rooster geteld.

En dan was het hopen dat madam van boven haren portemonnee in de zak van haar voorschoot had en ons een Frankske gaf.  Dikwijls kregen we een bolleke van nen "twaalfenhalf", dat was wel het minste.  En als we dan uitgezongen waren werden op de tafel de zakken binnenstebuiten gedraaid en was het tellen en verdelen geblazen.  :)

Vertaling en verklaringen: 

Karstmis = de kerstdagen, letterlijk de kerstmis

 Opgevouwen = beëindigd ; 

belleketrek = aanbellen en wegrennen ; 

aangestoten van de kapel = letterlijk: aangekleed door de kerkelijke armen bedeling , fig. vaak te grote en/of niet bijeen passende kleren ; 

frak = jas ; 

tafelkleed = tafellaken ; 

zilverpapier = aluminiumfolie ; 

Staar = ster

Beurstelsteel = bezemsteel

Rooster (op de rooster geteld) het telraam

Voorschoot = schort

een bolleke = een snoepje ; 

een twaalfenhalf =  in België  was er van 1926-44 de Belga als munteenheid die aanvankelijk gekoppeld was aan de Luxemburgse Frank 4=1 Op zich was 1 Belga weer gelijk met 5 Bel Fr.  Het is heel ingewikkeld maar tijdens de oorlog ontstond het begrip "twaalf en half" voor 25 centiem maar dat weer te maken met de ook gebruikte Reichsmark.  Na de oorlog verviel de Belga maar de 25 centiemen frank munt werd in die tijd nog altijd "een 12 en half" genoemd. Tot eind zestiger jaren waren het joekels zo groot als een Nederlandse rijksdaalder met een gat in het midden. Geslagen in nikkel met een A van Albert 1 of, grijs-groen in zinklegering uit de (na) oorlogsjaren. (De eerste 3 in foto)  

http://nl.wikipedia.org/wiki/Belga_(munteenheid)

Die drie koningen folklore bestaat dus nog steeds! :)  Zie artikel in De Gazet van Antwerpen vandaag waaruit de foto bovenaan staat. :) 

http://www.gva.be/antwerpen/drie-koningen-zingen-voor-snoep.aspx 

Leve de Koning!

Hij leve hoog... leve Koning Willem Alexander!

Toen ik in 1971 het eerste Koninginnedag defilé bij Paleis Soestdijk op tv zag moest ik wel wennen.  Of was het aanpassen?  

Tja, ergens vond ik het wel interessant, maar vooral vreemd. (Of omgekeerd?) 

 En daar kwamen tig Zeeuwse Meisjes van de Margarine.  Tenminste, zo kende ik sinds 1970 zeeuws meisje (van de margarinefabriek) Die was blijkbaar niet in Vlissingen want daar waren mijn ouders en ik zeker 10 keer met de Flandria “Sintanneke’s boot” vanuit Antwerpen op dagtocht geweest. En juist omdat ik folkloristische toestanden zoals de Gilles van Binche maar ook Flamenco, Berjoska uit Rusland en veel meer folklore fascinerend vond, waren Zeeuws meisje en Käse Antje mij verdacht veel “zwarte Piet” bedrog eigen.  Maar dat terzijde.

Een paar jaar later zag ik Willem Alexander de trappen afrennen om iets te pakken.  Maar er was geen geluid behalve het commentaar van de NOS en de kakofonieën van al die aankomende, voorbijgaande en wegebbende fanfares.

Misschien is het inbeelding! Maar ik meende Koningin Juliana iets knarsetandend tegen Prinses Beatrix m “entre-nous” toe te bijten en Bernhard bijna zijn pijp stuk te bijten van ingehouden lach.  Die beelden bleven mij bij omdat ik mij afvroeg wat W.A. buiten beeld nou gedaan had.   

Een sketch van Wim Sonneveld als “lakei” bij het defilé heeft mij altijd gelinkt met W.A.!  Sonneveld zei (ongeveer) : “en daar kwamen weer 12 Drentse Krentemikken! ...Nou die werden achter de Rododendrons gemikt! “ 😃😂🤣❗️ Dus zag ik in mijn fantasie WA de trap af rennen om Drentse Krentemikken op te rapen en achter de Rodendendrons te mikken.  

Het bleef natuurlijk een raadsel en vraag wàt WA deed, Koningin Juliana haar dochter toespitste en Bernhard deed lachen.  Maar een aantal jaren later was er een persmoment in Lech bij de Wintersport/vakantie van het koninklijk huis. Blijkbaar duurde het erg lang om “de” officiële persfoto te maken en op gegeven moment was het WA mooi geweest en begon hij, terwijl de NOS camera liep, sneeuwballen naar de fotografen te gooien waarop Beatrix onthutsts, dan bitsend ingehouden riep: “SANDER,  Sander [geluid werd geknipt]....!” 

Toen dacht ik: Dàt gaat een leuke koning worden!  Een beetje zoals ik: alle protocollen, eerbetuigingen en “come-il-faut” geheel eigen, met de paplepel ingekregen, maar als “ik” iets “onzin” vind...  nou pech dan. 

Het opmerkelijke is overigens dat ik als 🤔 7 jarige dat ook was!  Het hele verhaal (uit mijn biografie staat op 3 1/2” floppies en net een drive gekocht om het op IPad terug te zien,komt asap!)

“Op een dag kwam ik beneden bij Pepé [was goudsmid/ juwelier] binnengelopen en trof Mathilde Schooiens (later Schepene, later Burgemeester van Antwerpen) die een diamanten collier aanpassen was.  “Awel Danny??? Wat is het? Vind ge dat collier niet schoon?”  Ik antwoorde: “Ja, dien collier wel, mor dât kleedje dâ ge aan hebt, nu is’t zoprecies een madam van een een caféke.” 

Pepé en mijn moeder die er ook was kregen zowat een hartaanval en begonnen na “Mor Dannyyyy!,” zich te verontschuldigen voor mijn stout en frank gedrag,....!  Mathilde barstte in lachen uit!  En zei: “Nee madam De Leeuw! Iin tegendeel! Die moet later mijnen adviseur worden!  Niet alleen in mode en smaak maar zeker in politiek!  

12 jaar later zou zij mij als Schepene van Onderwijs gered hebben toen ik uit het Stedelijk Onderwijs gezet zou worden. (Ook geweldig echt waar verhaal) En weer 3 jaar later toen ik “noodgewongen” 👋 tegen de Balletschool zei en het bij de Inspectie, dus Schepene van Onderwijs kwam, kreek ik een telefoontje van “Mathilde Schrooiens, die van dâ kleedje gelijk van een madam van een cafeeke, weet ge nog wel?”  En natuurlijk wist het!  Maar ze wou vóór in naar Amsterdam zou verhuizen tòch een tas koffe in... den Toufait? want mijn vader was garçon in de Londres... met me willen hebben.

Ik was 17 geworden, “maar “mannen” gelijk gij Danny, die hebben we hier nodig!”  Terwijl hiel Antwaarpe bleef staan en omzien. “HEDDE DÂ GEZIEN.?? En dat durft in klaar lichten dag op straat lopen! Ja madam, ik zou die zijn kallot veranderen in nen kletskop! ....”

Waarom die koffeklatch niet doorgegaan is weet ik niet. Of zij was verhinderd of iets anders... Maar haar woorden over de telefoon zijn ingegrift.

Wat heeft dat met Koning Willem Alexander te maken?  Nou, ik ken hem niet persoonlijk, überhaupt niet, alleen van tv! Maar ik denk, “denk!” dat hij soortgelijke ervaringen heeft. 

De waarheid zeggen is niet altijd come-il-faut maar vaak hoe pijnlijk ook, een ware opluchting naast al het gesmoes en vaak “onschuldig🙄”  gehuichel. 

Extrakt H 2.2 ediit

 Hij keek mij weer met half dichtgeknepen ogen aan wat inmiddels vanzelfsprekend zonder woorden betekende dat dàt om nadere uitleg vroeg. "Ja c'est, toen ik vorig jaar bij mijn zuster op vakantie was in Amsterdam, toen ze op de maan landden, had ik al iets van ja, ik zou hier wel willen wonen..." Hij trok één wenkbrauw op en zei: "Omdat ze op de maan geland waren, dacht ge hier wil ik gaan wonen? Da’s logisch...”   Lap, hij had me wéér zitten met overbodige of niet terzake zijwegen. Dat was een van de eerste en weinige dingen die hij mij echt aangeleerd had. Verder moest ik over wat dan ook, het zelf opzoeken en over nádenken.  En als ik het dan gedaan had vroeg hij om mijn conclusie.  “Ah... heel goed Danny! Maar stel nu dat ...., wat dàn?” Dat was altijd efkes prakizeren maar ik had altijd wel een antwoord waarop hij mij complimenteerde “máár.... Stel dat het nu ... en .... is, wat dàn ???”  Dàt was soms pijnlijk. ‘t Is te zeggen, in het begin van onze sessies. Want ik reageerde wel spontaan en onmiddellijk, maar niet doordacht. Dan viel er een stilte en schudde hij zijn hoofd. Soms ja-knikkend, soms nee-schuddend, maar meestal met getuite lippen naar het plafond of in de verte kijkend. En dan kwam zijn kritiek: “Danny knoop dat nu is goe in uw oren: Ge moet niet gelijk een antwoord hebben! Da’s iet voor domme mensen die niet na kunnen denken!  Dus, denkt er over ná vóórdat ge antwoord.  En weet ge het zo niet direct? Awel bravo! Misschien weet ge het pas over 10 jaar. Maar ik vermoed dat het bij u geen 10 jaar moet duren. Eerder dat ge dingen 10 jaar vooruit gaat voorspellen omdat ge er over nágedacht hebt. (Nu, 50 jaar later, hij had in alle opzichten gelijk.) 

Maxi Cargo/Cruiseschepen versus autotje

Een reactie van mij op Antwerpse Facebookpagina:(zonde dat het weer “verloren “ gaat.

(Tim Muts) Ik snap uw frustratie!  (= Ik mag met mijn oud dieseltje niet meer de stad n)
En ja, helaas, zolang de EU geen emmissie grenzen aan dergelijke schepen stelt zullen ze blijven varen.  Waarom MOET het Europees? Net als “lokale” belastingvoordelen voor multinationals blijven “wij” (de gewone burger) slaven van het nieuwe (neo-) kapitalisme.

Zolang niet ALLE Europese havens dezelfde normen hanteren, alle belastingdiensten dezelfde %es hanteren, .... zullen wij moeten “concureren 🙄😤❗️) met de andere havens, belastingdiensten, vervuilingsnormen, ... . met als resultaat:  lokaal/nationaal zullen “wij” tekort komen (OV, gezondheidszorg, woningen,  ...) ten voordele van multinationals en multimiljardairs.

Vb: waarom zit het Amerikaanse Starbucks in Dublin, Ierland ???
Omdat ze maar 12% (?)  belastingen moeten afdragen.  In de goedkoopste staten v. America is het minimum 15%!  Ook in NL werd en wordt (geheim) gelobbyd om multinationals hun zetel in NL te krijgen met (geheime!) belastingregelingen die niet ons, maar hun dik voordeel te geven.  En dat gaat niet over modaal of rijkemans belastingen! Percentages van minder dan 15% (over miljarden) zijn alledaagse werkelijkheid. En ja... van die miljarden vloeit er natuurlijk iets naar de schatkist! Maar letterlijk “IETS”!  En alle beetjes bij elkaar... !  🙄❗️
Toch weer ff het ware belang van EU onderstreept. Niet om regeltjes voor 💈, vissersboot, 🧀 boerderijen, .... WÈL om het vrije multinationals voordeel in te dammen.
Ik was en ben fanatiek anti communist, fanatiek anti salonsocialist, maar ook fanatiek anti VS kapitalist (lees: nieuwe slavendrijvers / uitbuiting!)

Ik ben staatsgeheim! Echt!

Maart? 1971: 

Ik kreeg oproep om voor de Militaire keuringsdienst in het Provinciehuis in Antwerpen te verschijnen nadat ik “Bezwaar had getekend” tegen Militaire dienstplicht (op medische gronden) Het was een dilemma, want ik wilde NIET afgekeurd worden.  Immers, bij een overheidsbaan moest Militaire Dienst Vervuld (of vrijgesteld) zijn! En al zat ik met mijn 17 jaar net naar Amsterdam verhuisd niet op een Belgische ambtenaren baan te wachten, voor de toekomst had ik geen kristallen bol.  Al leek het héél onwaarschijnlijk dat ik ooit nog “verondersteld toekomstige directeur van het net opgerichte Ballet van Vlaanderen” zou worden, na mijn afscheid bij de Balletschool 😂🤣🤭🤫 (ander verhaal) ik wilde niet mijn zomaar” mijn schepen achter mij verbranden” en zeg maar “ongewenste” Belg worden! Dat van die schepen verbranden kreeg ik van Mathilde Schrooyens ingefluisterd: 

Mathilde Schroyens (toen Schepene van Onderwijs, later Burgemeester) zag mij weemoedig naar Amsterdam vertrekken “het zijn mensen gelijk gij Danny die we in de politiek nodig hebben hier, juist hier zoals gij iedere keer al sinds uw 6e terecht opmerkt!”  Zo gaf ze mij nog één laatste goede raad mee: “Ge kunt gerust uw schepen achter u verbranden!  Maar vergeet nooit waarom!  Zèlfs al was het achteraf een verkeerde beslissing, (opeens ging ze plat Aantwaarps klappe(=praten) zolaank dâ ge mor ieerlak tegen azelvest bleft! Gelak toens (1959) mê m’n bijoes en mijn... 🤣 klieke!” 

Maar dat terzijde, lees mijn verhaal over “Mathilde haar kleedje” 🤣❗️ 

Het ging er dus om dat ik ab-so-luut niet die “miliraire!” dienstplicht wilde doen.  Mijn vader had het tot 🤔1937?  ik zei altijd “tamboer majoor” bij de Lanciers te paard gebracht en bij de invasie van de Deutsche Wehrmacht -tegen zijn zin, máár met plichtsbesef- ergens bij de grens “op post” gestaan als Lancier... per Moto mê Zijspan met 2 jonkies die letterlijk in hun broek scheten. (Ook een apart verhaal!)  

En 5 jaar later na de val het 3s Reich en de jaren daarna zijn medailles en alle trotse “oud” dienaren, inclusief die van de Witte Brigade (waar zij, mijn familie, toebehoorden!) vervloekte.   Kortom, toen ik dienstweigering opperde was mijn vader ècht bezorgd èn in tweestrijd. Zijn “escape” jaren 1972+ ? was telkens: “bon, laat de russe mor kóme, asse hunnen petrol mor meenemen!” 

Terug naar mijn oproep in 1970!

Dat was dus 3 weken naar het Militair Neuro-Psychiatrische Ziekenhuis in Berchem (Antwerpen) te komen!  Na 3 uur (! Niet weken!) kreeg ik mijn trein ticket retour tot grens NL😛😎

3 maanden later kreeg ik thuis in Amsterdam, per courier van het min.v.Bui.z. vanuit Brussel (Belgische Corps Diplomatique plaat/auto nr plaat) een Aangetekend pakket. 😲🤔❗️ In dik bruin papier, met rood/wit gedraaid koord en 2zijdig 4x gekruist met op elk kruis een dikke rode lak zegel met daarin een zegelstempel “Ministerie van Binnenlandse Zaken”.  Apart ook een verzegelde brief maar van Buitenlandse Zaken.  En ik moest voor beide stukken wel 3 formulieren tekenen die ook de courier “als getuige van ontvangst” moest tekenen.  Nadrukkelijk “onbeschadigd en verzegeld” (of zo).   😲

Met “den daver” verbrak ik de zegels van de brief... 

“In naam des Konings, 

  Gelet op (keuring in het Provinciehuis) 

Gelet op verwijzing naar NPsy.zh., 

Gelet op visitatie door de heren Dr, prof, en Dr Prof, ... 

Gelet op de IQ test met als resultaat 152, 😲🤩, 

Gelet op .... met voornoemde medici met Kolonel Dr..... 

Gelet op de unanimiteit, verklaren wij Daniel enz,  ....

VRIJGESTELD VAN MILITAIRE DIENST. Reden: STAATSGEHEIM.  😲.....🤩🥳😎❗️❗️❗️❗️ 

Bijlagen, Attest van vrijstelling (met als reden: Staatsgeheim) te tonen bij aanstelling waarbij “Diensplicht Vervuld” (of vrijgesteld dus) noodzakelijk is.

uitleg inzake pakket: alle originele stukken, rapporten, foto’s, notities, .....  “U bent de ENIGE die over ALLE bescheiden inzake uw militaire keuring beschikt. 

🤪🤩🥳🤓😎❗️ Geen dienstplicht volbracht maar tòch goed voor een staats baan!  Dáár ging het mij om. Niet afgekeurd worden.  😇

En het toenmalige staatsgeheim? 😂😂🤣❗️🤭🤫❗️

Ik hem gien kindere g’had, nee 🙄

Het zal wel zijn “omda gij zekers gien kindere hebt gehad?!” maar op weg naar de Sinksenfoor(= Pinkster Kermis) gingen wij bij neef Stan langs, om den hoek van ooit “Soep Jan Van Boom”, (foto: gespaarde poort van voormalige Soep Van Boom) met... de bus. 

Bij vertrek aan de Midden Statie (=C.S.) was de bus al bomvol, gelijk een doozeke sardienen, gezeten recht over de middendeur stroomde het nòg voller. In de Carnotstraat (volgende halte) stapten 2 vrouwen in met 2 van die gelijk “stootkare” (=handkarren) zo grote dingen mê 2 boelekes (baby’s) en tenminste 2 bomvolle maxi-sacoches (boodschappentassen) aan de handvaten. 😱❗️ 

Kreeg direct nen upperkup 💥van één v.d. omgekeerde koersvelo handvaten (ik zag al sterrekes uren voor de botsautos oep de Foor! ✨) En ik wilde van de klapstoel af om plaats te maken en niet versmacht te worden waardoor ik die stootkar ietskes terug moest duwen.  Vlam!💥Knotsenbol 💥De sacoche mè kilo’s fruit tegen mijn gevreet, (tiens 🤔da ware dus zekers muilperen) en geroep “of da’k ni een bitje oit kost zing?!” (...een beetje uitkijken) Komt die 2e stootkar naar binnen gebuldozerd: die mensen die neffest (naast)mij zaten waren al opgestaan en... ja “die ondersten” (=🦶)waren die van maai, 😫amaai... ik denk dat de chaufeur wel een sigaretje had kunnen gaan smoere (=roken) voor de deuren eindelijk dicht konden.  En ja, met dat oponthoud gaf hem ook volle petrol!!! Kende dâ? Ge must en kost oe ni vasthaawe, just gelak de Cake-Walk oep de foor.  In de Kerkstraat raakte ik al ongerust want hoe moest ik er subiet uit geraken???😬 Maar tot mijn opluchting zag ik een van die vrouwen op den “Halte“ knop drukken.  Maar.... dat was voor die persoon die middenin tussen deuren en 2 stootkarre stond, bleek 😲toen de deuren dicht waren en hem, de chauffeur, nog mier van katoen gaf! Jaomor, zwaanst na ni hé! (Ik maak geen grapje) Ik mompelde “verdooore, ‘k had hier mutte afstappe!” en probeerde mij tussen mede-asperges en stootkare dichter bij den afstap te vringe ... “Zeg is!!! Wa stappe oek af zenne!” klonk het!  “Ah, bon... ge moet het maar weten hé, 🙄” replikeerde ik.   Allez, ik zal eufkes helpen mê afstappen me die camionettes (bestelbusjes) dacht ik... en dus er tussendoor als eerste der oit zen.... en :”Mor alleeeez zeg! 😠 Gij hebt zekerst noeit kindere gehad, hé!” Toen ik buiten het voorwiel optilde klonkt het “Héla! Bleft mê a poeten der van af hé!” terwijl de stootkar teruggetrokken werd. Pas toen iemand riep: “Mor allez, lot die mens u toch helpe!” werd er aarzelend meegegeven... en na de veilige landing op het trottoir klonk een mompelend “ Ah bon, ja merci”.   tja... wantrouwen is blijkbaar overal van deze tijd.  
P.S. Achteraf gezien en bedacht, gelet op de vele absoluut rascistische opmerkingen die ik op Antwerpse forums en groepen tegenkwam “Dàt hebt ge mê die Marokkaanse wijven!” kan ik mij het wantrouwen en (misplaatst) assertieve van die Marokkaanse vrouwen wel weer voorstellen.  
P.S.2

🤔Ik herinner mij ook bij aankomst op vliegveld Berlin Tegel, bij de S-Bahn lift “Auser Betriep.” 😱🙄met de trap dus... komt achter mij een jonge man (20-25?jaar) die gelijk mijn koffer “afpakt?” en hup hup hup de trap afstormt. 😱  weg koffer? Maar nee, hij bleef beneden wachten en zei dat verderop hetzelfde was.  Bedankt maar ik zou wel zien... Minuutje later: shit! 😱Ook weer vaste trap. En weer een jonge vogel 16? die mijn koffer wil overnemen. Dit keer geen blonde maar waarschijnlijk turkse jonge man.  En weer dacht ik “als die maar niet met mijn valies (=) koffer gaat lopen  (aan de haal gaat) ... 😐”  Maar ook deze knaap wachtte op mij.  Beneden aangekomen graaide in mijn broekzak naar muntgeld... “😲Aber näää! 😀🙂‘ne Schönen Abent noch,Schüüz 👋👋👋!“  ik heb nog „Dánke!!!“ nageroepen maar ik voelde mij diep teleurgesteld in mijzelf : 2x op vooroordelen betrapt.  😐.

Maar terug naar Antwerpen: 

 t Was natuurlijk de schuld van (Vervoer Mij.)de Lijn door tijdens de Sinksenfoor mê bussen waar eigenlijk geen stootkarren in passen rond te rijden hé. 😇 

(Foto’s behouden poort van voormalige slagerij en Soep Jan Van Boom en Sinksenfoor  ) 

Komische Oper Berlin, vrijdag 11 januari 2019

Trailer: https://youtu.be/AhstbKS2Vuw 

Fotogalerij: https://www.komische-oper-berlin.de/en/whats-on/a-z/die-perlen-der-cleopatra/

“It’s Nile-time, baby!” Dagmar Manzel als Pharao Cleopatra of “Königin von Ägypten“ heeft een paar probleempjes zoals een Paleisrevolte, aanhoudende catastrofale droogte, rebellie in het noorden, een nijpend tekort aan mannen en als klap op de vuurpijl dient zich een Romeinse gezant met vloot aan. Kortom, Alexandrië in crisis en “de mooiste van de wereld” heeft heel wat aan de hand en domineert over alle mannen van het land!  Het geheim van haar macht, zit’m in haar parels... 

Ruim 80 jaar -na de Weense premiere in 1923- is het werk dat in Berlijn een sensatie was met een legendarische theaterster Fritzi Massary in de titelrol, nu met Dagmar Manzel in de titelrol wederom een sensatie!  Het werk dat door de librettisten doorspekt is met dubbelzinnigheden en satire, is van het begin tot het einde een aaneenschakeling van absurdistisch hilarische momenten. In hoeverre de teksten -op duidelijke terzijdes na- nog origineel zijn is moeilijk te zeggen, maar anno 1930 of nu, de lachsalvo’s schoten continu door het totaal uitverkochte huis. 

De regie van Barry Kosky en choreografie van Otto Pichler in Las Vegas “Glitter & Glamour” stijl kostuums van Victoria Behr spetteren van het toneel van geheel zwart-wit maar hallucinerend decor van Rufus Ditwiszus.  

Oscar Straus heeft een werk gecomponeerd dat als operette geboekt staat maar feitelijk een Revue is van cabaret en jazz uit de charleston tijd met laat romantische klanken en verwijzingen naar exotische opera's als Aida en als Weens componist, geboren Strauss met dubbel s, natuurlijk ook zwelgende walsen.  Dirigent en arrangeur Adam Benzwi achter de vleugel laat het orkest letterlijk de -orkestbak- pan uit swingen in up-beat tempo.

Over cast in zijn geheel valt maar één ding te zeggen:  na “... das Ende!” inclusief een finale reprise, 12 minuten gescandeerd applaus!  De 6 heren en 6 dames ballet - vaak unisex achtig - wervelen adembenemend over die Bühne alsof het niks is. En nogmaals, in up-beat tempo van begin tot eind. En ook het koor “figureert” regelmatig ter versterking van het ballet bewonderenswaardig mee.

De rollen van Minister Pampilos (Stefan Sevenich), Silvius - een Romeinse officier (Dominik Köninger), Hofdame Charmian (Talya Lieberman) die zich regelmatig in het Engels “what the f...” verspreekt, Beladonis de Perzische Prins op sloffen (Johannes Dunz) en (Peter Runz) Marcus Antonius de Romeinse Triumvir en als dubbel rol ook Kophra, zijn stuk voor stuk heel typerend en geloofwaardige of juist knettergek. Misschien geen “weltstars des Opernwelt” maar gewoon uitstekende profi’s die de voorstelling mede dragen.

Tot slot maar dus “last but not least”, Dagmar Manzel is een fenomeen!  Met 3 stemmen lokt zij het ene lachsalvo na het andere uit.  Als Cleopatra zingt zij zowel als soubrette als diepe alt. En als buikspreker haar immer vergezellende kat. Behalve als het met Marcus Antonius intiem begint te worden en poeslief blijft storen, dan vliegt hij - hupsakee, effe oprotten - in de paarlen doos. 

Waarschuwing voor wie denkt effe een kaartje te kopen: er stonden meerdere mensen tot aanvang vergeefs voor de deur met bordje “Kaartjes gezocht!” en naar verluid is de komende en laatste voorstelling dit jaar op 20 januari alweer bijna geheel uitverkocht. Kijk dus eerst op www.komische-oper-berlin.de om teleurstelling te voorkomen.

Ik verheug mij nu al op de aankomende voorstelling zondagavond in de Komische Oper van “Eine Frau, die weiß, was sie will“ eveneens van Oscar Straus (1932)  en nagenoeg hetzelfde artistieke team met Dagmar Manzel en Max Hopp! 

Nieuw probleem: ben ik blank of wit? 😀

Natuurlijk hebben alle etnische aanduidingen een zweem van discriminatie, onderscheid, apartheid.

 En soms tegen heftige ontkenningen in.  Zelf zonder bijvoeglijke naamwoorden. "Een man loopt op straat..." is al "fout" dus.  Immers, daar wordt al onderscheid gemaakt: het is géén vrouw maar een man. Tenminste, waarschijnlijk toch.  Want het kan ook een Transgender vrouw zijn die als man aangezien wordt. Daarnaast hebben verzelfstandigde naamwoorden, dus zonder bijvoeglijk naamwoord, een weggelaten maar weldegelijk - onbewuste - bijklank of discriminatoir aspect: "Er loopt een blondje op straat ..." zegt niet dat het géén intelligente brunette is noch dat ze dom is, maar ondertussen...  

In Angelsaksische landen en met name in de VS zijn etnische aanduidingen soms raadselachtig zoals "Caucasian". 😳 Maar als je noch Asian, native American, african American, ... bent is het dus noch geel, rood, bruin/zwart maar wel blank want "white" people zijn diegenen die op n*ggers neerkijken. In Zuid-Afrika van destijds had je opschriften met "Whites only. Net blankes!" Volgens menig apartheid-verdediger was dat geen discriminatie (negatief) maar gewoon onderscheid (positief). Immers, er stond niet  "verboden" vir swartmense en kleurlings zoals de nazis wel en expliciet deden met "Nicht für Jüden / Jüdenviertel / ..." en dergelijke, maar het was natuurlijk wèl pure discriminatie. Want "Net Blankes" betekende dus wèl "Verboden vir Swart mense en kleurlings."  Is het allemaal een kwestie van perceptie? Is het glas half vol of half leeg?  Voor mij is het allemaal eender, een pot nat.  De NOS vroeg het voor het tv Journaal aan deskundigen. Historicus D'r Klavan 😄😉 wist te melden dat Blank voor het eerst in 500+ in het Nederlands voor kwam met Frankische oorsprong.  PVV 2e kamer licht ... 🙃 wist te melden dat het "een al duizenden jaren oud gebruik was". 😳😃  Zeg maar net als de "eeuwen oude zwarte piet traditie" dus.  Maar de historicus had toch een voorbehoud om blank in wit te veranderen : als mensen zich gekwetst voelen. 🤔 Dan ben ik bijna geneigd om er maar Kaukasisch van te maken. Want ik zie al een Burgernet Politie oproep: "Gezocht in ...buurt. Witteman, ongev. 70 jaar oud, ...... " 😀😬 

Nee, als er toch onderscheid nodig is, waarom dan niet humorvol en toch duidelijk:  "Gezocht 2 roetmoppen, 1 sneesie en 2 bleekscheten ..." 

Ik zat als Belgische bleekscheet onder tig Surinaamse roetmoppen in Café t Pleintje, de Bolletrie e.a. Bijlmer etablissementen met veel genoegen! Het enige dat ontbrak waren wuivende klapperbomen (palmen) en constante tropische temperatuur. 😄  Dat zal weer aan mij liggen? Mijn anti-xenofobe voorouderlijk zigeuner gen? .  (Dat ik dit nu in de verleden tijd schrijf is omdat zowel Bolletrie als 't Pleintje ondertussen helaas gesloten zijn.)  Waar ter wereld ik ook (geweest) ben, ik ben altijd een Farang. Dat is een mooi Thais woord voor vreemdeling, buitenlander, blanke. Letterlijk eigenlijk Fransman.  Want dat deel van Azië was voornamelijk Frans gekolonialiseerd, behalve Siam, Thailand.  In zoverre is Farang vergelijkbaar met Kaukasisch oftewel blank, wit.

Ben ik een blanke of witte man?  In principe wel maar feitelijk niet.  Mijn voorouderlijk gen maakt dat ik nooit "wit" ben, zelfs hartje winter niet, en bij de minste zon gaat mijn pigment gelijk bruinen. Soms zelfs extreem. (Foto!) Moet ik mij gekwetst voelen als ik officieel blank of wit genoemd wordt?  Nou, noem mij maar zigeuner, Farang of bleekscheet! Alle drie met een feitelijk disriminatoire ondertoon.  En wat die kaaskoppen en flaminganten er van vinden, moeten zij weten. 🤗

Bienvenue a Bordeaux! Avondje uit en 3 kluchten!

Hoe toeristen gidsen Bordeaux aanprijzen weet ik niet, maar ik vond Bordeaux wel bijzonder. Ik neem je mee op mijn eerste avondwandeling.
Zoals altijd ga ik gewoon mijn neus achterna na kort de platte grond, de kaart van de binnenstad of ander deel bestudeerd te hebben. Gewoon om de structuur van het stratenplan in mij op te nemen. .  Meestal staan er ook bijzondere plaatsen aangeduid en daarmee heb ik voldoende herkenningspunten om niet te verdwalen.  Nadat ik vanaf de luchthaven met grote boog om de stad, langs de "Quais" bij mijn hotel in het Mériadeck bij het Palais de Justice gedropt was wist ik al genoeg om op verkenning uit te gaan. Wel voor de zekerheid met een plan met de ligging van het hotel aangegeven op zak.

Intuïtief liep ik de kant op waar de opera, het "Grand Théâtre",  moest zijn en belandde ik gelijk in de grote winkelstraat Rue Sainte-Catharine die op zondag vroege avond wel uitgestorven moest zijn.  Maar het krioelde van Jappanners, Amerikanen, Duitsers, ... en een verbaasde Belg. :D Hoewel dat soort winkelstraten op de begane grond overal, in alle steden zowat gelijk zijn met dezelfde winkels en etalages was het toch aangenaam.  Tussen vijf en zes uur, in de auto, waren de hemelsluizen open gegaan en had het met bakken gestort waardoor alles fris en schoongespoeld was met een temperatuurtje van 24 graden.  Nu is McDonalds noemen misschien vreemd maar deze was toch anders.  McCafé terras?  Naast de gebruikelijke McDonalds burger & friet balie was er ook een Barista et Glaces bar.  100% Arabica, Italiaanse branding. Café / Ristretto € 1,20 en Double € 2,00.  Doen dus en effe met Facebook inchecken.  Hoppa!  Als locatie editor werd ik gelijk aan het werk gezet. Of het klopte dat de openingstijden 8:30 tot 20:00 zijn.  Nee, zondags 9:30 tot 0:30 dus aan het werk. En de weekdagen: maandags gesloten? Nee, ma t/m za 8:30 tot 23:30 ...  Dan maar effe een colaatje halen want die vragenlijsten blijven maar doorgaan.

Terwijl ik e.e.a. zit te verbeteren ontstaat er een komisch tafereel: een zwerver of dakloze installeert zich met hond tegenover ons in het portiek van Les Galleries Lafayette.  Het is nog een heel karwij om die grote kartonnen dozen zo uit te vouwen dat ze een soort "chaise longue" vormen. Leuk vuilnisbakkenras hondje dacht ik toen er een hooggeblondeerd vrouwtje in zwart Punk of Haloween pakje aan kwam lopen met liefst 5 grote en een kleine hond aangelijnd.  Het diertje van de zwerver keek op, sloeg even aan, waarop de 6 honden gelijk er op af wilden stormen.  Ziet u het voor u? Het vrouwtje kreeg een formidabele ruk achterwaarts, viel van haar  leger kistjes op haar bips en floeps, daar renden de honden naar het portiek om met zijn zevenen uitvoerig en jankend van blijdschap de achterlichten te inspecteren.  Iedereen bleef staan om het komische tafereel gade te slaan.  Het vrouwtje had de honden al snel onder controle waarna ze aan een verkeerspaal gebonden werden. De zwerver mopperde dat zijn kartonnen chaise longue "foutu" was en zij haar honden beter moest bijhouden waarop het vrouwtje op één hak en de andere opgeraapt even de feiten recht ging zetten: ZIJN  hond had geblaft en zonder dat was er niets gebeurd! Voilà!  Waar ze vandaan kwamen is een raadsel maar buiten de geamuseerde toeristen stonden er in no-time nog 3 zwervers bij die de mogelijke escalatie gingen sussen. Een van hen wist blijkbaar van schoenen want binnen de minuut was de hak er weer aan getimmerd en kon het vrouwtje haar honden die stonden te piepen van de verkeerspaal verlossen wat ze uitbundig verwelkomden om daarna hun weg voort te zetten. Ik moest denken aan de kreet van Mae West: "To much of a good thing, can be wonderfull!" Maar zij had het niet over honden, dacht ik toch. ;)

Okay, op weg naar Le mirroir d'eau! Een wegwijzer bevestigde mijn vermoeden dat ik zig-zaggend door smalle straatjes ook bij de Place de la Bourse zou uitkomen, en ja hoor, voor ik het wist was ik er al. Erg indrukwekkend plein en in de verte zie ik de Miroir d'eau. 

In dat sjieke café, Le Gabriel, midden van het plein ga ik straks of morgen een cocktail halen, maar eerst wat foto's maken want het begint snel knap donker te worden. Achter mij staat een groot monumentaal fontijn met een grappige eigenaardigheid: het water is fluoriserend gif groen!  Heel apart! 

"Les Trois Graces". (De Drie Gratiën)  Er staat ook de naam van de architect (ontschoten) maar geen jaartal. Moeilijk in te schatten, soort neo Renaissance of wellicht ècht Renaissance?  De gevels van het plein zijn 19e eeuws lijkt mij hoewel het dak boven Le Gabriel wel ouder, 18e eeuws lijkt.  Het is in Frankrijk niet ongebruikelijk om zelfs 16e eeuwse panden te vinden met 19e of 20e eeuwse voorgevels. Zig-zaggend van McCafé naar dit plein liep ik door steegjes en straatjes die beslist middeleeuws of nog ouder waren. Dat zoeken we later op. Eerst die Miroir d'eau kieken!  In de verte op de foto achter dit fontijn kan je het ontwaren. En dan, houdt ie er plots mee op! 21:30 is het en het wordt alsmaar donkerder.  Maar terugkijkend naar de Place de la Bourse komt er net een tram aan. Heel apart ook. In de binnenstad rijden ze zonder bovenleiding!  Wat zou Amsterdam ervan opknappen als het GVB en de gemeenteraad ook deze trams aangeschaft zou hebben. De hele grachtengordel binnenstad zonder bovenleidingen.

Oeps! Ze zijn zó lang die trams, Ik krijg slechts 6 van de 7 geledingen op de foto! Maar wat wel op de foto staat zijn kolossale betonblokken die langs de hele Quai geplaatst zijn.  Veiligheidshalve, lesje uit Nice en Berlijn blijkbaar want op deze Quai lopen duizenden mensen te slenteren.  Ik besluit om de Quai maar af te wandelen en dan de tram naar het hotel te nemen. 

Halverwege bevind zich deze Porte du Cailhou naar de oude binnenstad.  Een wir-war van smalle straatjes en stegen.  De ene straat met restaurant naast restaurant, een zijstraat verder totaal verlaten. 

De schalen met "Crustaces" doen mij watertanden maar het was overal "tout cmplet!"  En hoewel het merendeel als toeristen zaak te bestempelen valt zijn er ook diverse unieke zaken variërend van super cool High Tech design tot ludiek zoals deze waarbij letterlijk "de wereld op zijn kop" staat (of hangt).

Ook bijzonder is het idee om een leegstaande winkel niet leeg te laten staan maar tijdelijk aan kunstenaars uit te lenen.  Op dit plein was ook zoiets, dat een echte eyecatcher is. 

Het blijkt een installatie te zijn getiteld: "Tutti Frutti, het avocado collectief."  

Terug op de Quai slenter ik verder waarbij na amper 100 meter op de Quai Richelieu pand na pand van chique restaurants naar Aziatische eethuisjes naar alsmaar verder verloederende en gesloten tenten en een Turkse mini market afzakt.  Maar dan is er nog een mooi Bourgogne rood achtig verlichte poort:  Ah! Porte de Bourgogne dus, die de oude stad scheidt van een Marokkaanse buurt.

  Het Café-Tabac op de hoek links op de foto werd bevolkt door 2 Franssen en oudere mannen in Marrokaans tenue die aan de koffie naar voetbal keken en het terras met verveeld voor zich uitkijkende of op telefoon internettende jonge Marokaanse mannen in spijkerbroek en T-shits met een flesje Krononbourg pils.  Afgezien van het tv geluid dat redelijk luid stond, was het maar een dooie boel.  Ik twijfelde of ik weer terug zou lopen om in wat vrolijkere ambiance een biertje te halen of daar neer te strijken.  Want aan de andere kant van de poort was de tramhalte naar mijn hotel en het was al over elf uur en de laatste tram vertrok om middernacht.  Maar de Patron maakte het me makkelijk door te vragen wat ik wilde drinken en zag dat een Affligem daar € 2,50 kostte terwijl ik op het voorlaatste terras ook Affligem op de prijslijst had zien staan tegen € 4,00.  Dus installeerde ik mij op het terras met de rug naar de straat en uitzicht op het volk dat soms heel even over de schouder naar binnen keek als er een aanval op het doel aankwam.  Een oudere man, nou ja... een vijftiger schat ik, installeerde zich schuin tegenover mij met een shisha.  Aha! Interessant. Zou hij precies zoals ik te werk gaan om de waterpijp aan de praat te krijgen?  En wat voor tabak zou hij gebruiken...  Maar ik werd afgeleid: een hyperventilerende "creature",  het opgestoken haar totaal in de war, kortgerokt met ladderende nylonkousen kwam de tent binnengestormd op eveneens iets te hoge hakken. "Jean, Jean," riep ze, "des Marlboro c'il te plait!"  De Patron die in de deuropening een sigaretje stond te roken gaf geen krimp. Ze stampvoette even en roffelde met haar zwarte nagels op de bar. "Oh la la, quele merde, merde." riep ze terwijl ze nerveus op en neer de zaak doorbeende en de inhoud van haar schoudertas doorworstelde.  Ze klampte even een "toogplakker" aan die al die tijd via de spiegel, roerloos naar het voetballen keek  Of hij effe een peuk voor haar had want Jean liet weer op zich wachten.  De man gaf ook geen krimp maar schoof wel zijn bijna lege bierglas dichterbij.  Er volgde een woordenreeks, waarschijnlijk in plat Bordelais, die ik niet verstond maar duidelijk een aantal verwensingen waren waarop ze weer naar de deur toe liep om "Jean!" de patron nog eens aan te manen om haar Marlboro te geven.  Jean gooide zijn peuk weg en hield zijn hand op waarop zij weer de tent in rende om al roffelend op de bar haar "Oh-a-la, quele merde." litanie herhaaldelijk even stampvoetend ten gehore te brengen.  Al met al was ik zo afgeleid geweest dat ondertussen de waterpijp stond te borrelen en ik het hele aanmaken gemist had.  En nu had ik weer wat gemist want het overduidelijke heroinehoertje was verdwenen of in ieder geval uit mijn gezichtsveld.  Ik stak een sigaretje op en gebaarde met mijn lege glas dat de patron er nog eentje mocht brengen.  Net toen de patron mijn Affligem op tafel wilde zetten stond uit het niets gekomen onze hyperventilerende dame tussen ons in met de vraag of ik dan misschien een Marlboro voor haar had. De patron gaf haar een forse duw opzij waardoor ze zowat haar enkel verzwikte en met moeite net niet languit over de straat vloog,  met de dreigende opmerking dat ze klanten niet lastig mocht vallen.  Het was eigenlijk tragisch èn komisch tegelijk want in gedachten zag ik de hoogblonde vrouw met haar 6 honden weer onderuit gaan. Ik moest daardoor even grinniken toen zij half struikelend wegliep en plots omkeek en met de handen op de heupen  "Allors qua?! Hein!?" riep. Ik keek nog over mijn schouder niet realiserende dat ik letterlijk met mijn rug aan de straat, net voor de stoeprand zat en er dus niemand te bekennen was. Toen ik terug keek was ze weer spoorloos, de hoek om blijkbaar.  Afgezien van haar tragisch-komisch hyperventilerend optreden, was het geheel bijna een film noir setting.  In het café waar Monaco nog steeds op 2-0 stond zaten de drie oudere mannetjes nog steeds onverstoord tv te kijken in het kille tl-licht. De toog hanger had zich in al die tijd heel even omgedraaid om vervolgens weer via de spiegel verder te kijken. De ene jonge man tegenover mij op het terras zat nog steeds onderuitgezakt met zijn duim op zijn mobieltje te schuiven en de andere nog steeds onveranderd schuin omlaag naar het trottoir te staren terwijl de shisha door reutelde en rookwolken produceerde.  En dat weer in het vage oranje-gele lichtschijnsel van een lantaarnpaal links en een nog vager Mauve reflectie van de felverlichte poort. Alleen de patron schuifelde glazen polierend wat achter de bar heen en weer. Verder zat, hing of stond iedereen in een bijna bevroren houding.   En ik zat op een afstandje dat alles te aanschouwen. "QUELLE MERDE, MERDE!!!" schalde het van om de hoek waarop alle figuranten,  niet te regisseren, tegelijk naar links, richting hoek keken en na 2 seconden stilte weer in hun bevroren houding wegzakten. "Shiiiit" dacht ik, vijf voor middernacht al!  Ik legde een briefje van vijf onder de voet van mijn glas terwijl ik aanstalten maakte om weg te rennen en de stoel van het trottoir flikkerde.  Alle ogen waren even gericht op Kwatta!  Even maar want nog voor de stoel terug stond was iedereen weer in de zelfde houding bevroren behalve de Patron die kwam informeren of alles goed was.  Hij zag het vijfje, begon het glas weer te polieren en zei "Merci monsieur, Bonne soirée."  De tram vertrok vijf minuten later en nog vijf minuten later was ik in het hotel.

Maandagochtend heb ik twee doubles op en besluit toch even de krant "Sud-Ouest" door te bladeren. Maar de "arts et culture" pagina's hebben niets te melden over het concours Lyrique in Marmande.  En dan, op de valreep viel mijn oog op een bericht in de collum Bordeaux Centre.

De fontijn van de drie Gratiën spuugde verbazing wekkend fluoriserend groen water.  ... Een raadsel!  Waarschijnlijk een studentikoze grap of zo want officieel was er niets bekent.  De brandweer heeft 's nachts voor de veiligheid de fontein urenlang leeggepompt tot het water weer helder wit was. Maar de beide  bekkens van het fontein zijn groen geverfd. Dat ik ook dàt heb mogen meemaken en fotograferen!

Met de Franse slag ?

In Nederland en België, maar vooral in Nederland wordt nogal eens badinerend over "met de Franse slag" gesproken.  Waar die bedenkelijke typering vandaan komt weet ik niet. Wèl ken ik de Franse uitdrukking "Pfff, après nous les mouches" die menig Fransman schouderophalend gebruikt als iets niet helemaal zoals het moet of zou moeten afgewerkt is.  Tenminste, dat hoorde ik in de 60er jaren, tijdens mijn vakanties in Parijs nog wel eens vallen. Zeg maar "wat niet weet, dat niet deert" of wat je niet ziet doet er niet toe.  Nu is het niet moeilijk om te constateren dat het vooral in Nederland vaak gezegd wordt als je in Nederland en niet in Frankrijk woont. Maar ik vind het wel opmerkelijk dat Nederlanders over hun eigen werk of dat van anderen het over "de Franse slag" hebben.  En soms struikel ik er letterlijk over: het stratenmakers werk.  Zonder de Nederlandse stratenmakers te willen schofferen moet ik toch constateren dat menige straat al na relatief korte tijd er schots en scheef bij ligt.  En al heb ik nooit ambities gehad om stratenmaker te worden, wil ik zoals met alles, altijd weten hoe men het doet, en vooral hoe het eigenlijk, feitelijk, moet. En dat laatste wil nogal eens schouderophalend genegeerd met woorden als "ach Jo, dat ziet/weet toch geen mens."  Doordat ik tot voor kort jaarlijks wekenlang vakantie vierde in heel Italië, en iets van 12 jaar 2 weken in Wenen, heb ik gemerkt dat men in Italië nogal vaak "met de Franse slag" aan het werk was en hoe tuchtig precies de Oostenrijkers aan het werk zijn. "Na ja, Ordnung muss sein!" is denk Ik de Oostenrijkse lijfspreuk.  

Maar dit jaar was ik 6 dagen in Marmande, een provinciestadje van 20.000 ? zielen, een uurtje van Bordeaux vandaan.  En, ze hebben daar opvallend veel ambities. Het inmiddels 29e Festival Lyrique is na de teloorgang van het Weense Hans Gabor Belvedere Sänger Wettbewerb waarschijnlijk het belangrijkste, jaarlijkse, klassieke zangconcours in Europa.  Een 18 koppige internationale  jury met 14 actieve operadirecteuren, voornamelijk Fransen die wel degelijk behalve prijzen ook contracten aan te bieden hebben beoordelen 160 jonge zangers om 12 finalisten te selecteren. En geloof mij, dat gaat niet met de Franse slag zoals men dat in Nederland pleegt  noemen.  Maar buiten het festival met concours heeft het stadsbestuur en de burgemeester echt bewonderingswaardige plannen om van een "buitenstadje" een mondain oord te maken. Pand na pand wordt gerestaureerd en de hele binnenstad zo goed als autovrij te maken. Nadat zowat elk plein, groot en klein, voorzien is van ondergrondse parkeergarages zijn de straten aan de beurt.  En dan zijn we waarover ik het wilde hebben beland!  

Zoals altijd ben ik nieuwsgierig "hoe" men iets doet, maakt of bekijkt.  Er was één nadeel: het was tot 16:00 uur een kolere lawaai.  Op het Place du Marché en de aangrenzende straten was het terrasje doen bijna onmogelijk.  Menig winkelier is maar met vakantie gegaan. Niet omdat de winkels en restaurants niet bereikbaar waren, in tegendeel, de stad ging er prat op met reuzengrote spandoeken dat de "commerce" tijdens de werkzaamheden gegarandeerd goed bereikbaar zouden zijn.  Nu was het hier en daar tijdelijk wèl even improviseren geblazen maar jawel, overal waar de straat opgebroken werd verschenen stabiele, rolstoeltoegankelijke (!) overbruggingen.  Echt ongewoon, nooit eerder of elders gezien.  Maar de winkeliers en klanten moesten tegen elkaar schreeuwen: "Wat zegt u? Ik versta het niet,". Maar ook de planning en verkeerssituaties waren echt verbazingwekkend.  Wordt in Amsterdam bijvoorbeeld de Kalverstraat herbestraat, dan wordt eerst de héle straat, kilometers lang opgebroken.  Weken lang is het waar men begonnen is een grote zandbak en met de Nederlandse weergoden vaak een grote modder bende. In Marmande wordt gewoon tussen 2 dwars- zijstraten gewerkt.  Het verkeer wordt tijdelijk omgelegd en afhankelijk van de situatie met meestal enkelrichting straten ook de achterliggende straten van richting veranderd zodat het verkeer met de minste hinder en kleine omleiding door kan gaan.  En eenmaal opgebroken staan de troepen klaar!  5-10 meter straat uitgegraven begint men de riolering, leidingen etc. voor 5-10 meter te vernieuwen. En na een paar dagen zijn de volgende 5-10 meter aan de beurt en word het vorige stuk alweer dichtgegooid en dan heringericht.  Nu verwachtte ik inderdaad dat dàt dan met de Franse slag, haastwerk zou worden.  In tegendeel!  Stomverbaasd heb ik soms een uur staan toekijken.  Zoveel waterpassen en steen na steen op maat gezaagd materiaal heb ik nog nooit gezien.  

De foto's laten zien hoe de toekomstige afvalplaatsen aangelegd werden.  Nadat de grond met veel kabaal aangestampt was werd er gewapend beton gestort. De volgende dag werd daarop ruim 5 cm mortel gestort waarop steen voor steen gelegd werd met een 8mm voeg en de sluitsteen op maat gezaagd werd. B-) 

 Mortel storten. 

Op maat dus! Maar hoe goed gemeten ook, er wil wel eens te groot of te klein gezaagd zijn.  Dat ziet geen mens? Nou nee hoor. De stratenmaker keurde een serie sluitstenen af omdat ze een halve cm of zo te klein waren.  Het werk stilgelegd, korte discussie waarbij de steenzager echt ging kijken hoe dat nou kon, nog eens nameten en onverrichte zaken opnieuw ging zagen. Die watergekoelde betonzaag is echt oorverdovend! 

 Die zijn te kort!

Hoe kan dat nu? Ik heb echt goed gemeten.  Dit is geen 8 maar 13 millimeter! 

Hup! Eruit!

 Opnieuw zagen.

De volgende dag werden de voegen met liquide, waterdichte voegmortel ingespoten en met voegmes afgewerkt. Het valt niet direct op, maar vandaar die waterpassen, de "parkeerplaats" voor gescheiden afval clico rolcontainers loopt naar het midden en naar de goot iets af.  Want er worden toch altijd wel klandestien vuilniszakken bijgezet. Hoewel op heterdaad betrapt of uit onderzoek door de milieupolitie de herkomst vastgesteld, staat er een boete van € 250 per 5 liter.  Nee, er was noch een ratten- of katten probleem, maar etensafval in vuilniszakken zijn voor allerlei dieren niet te versmaden.  En het verleden heeft aangetoond dat het lekken van kapotte vuilniszakken op gewone bestrating na enige tijd gaat stinken. Met de nieuwe waterdichte bestrating is het een kwestie van emmertje water erover "et c'est propre!"  Of de belasting betaler het niet onnodig duur vind? Absoluut niet!  Op inspraakavonden is juist geëist dat "coût que coût" wat het ook moest kosten bij de nieuwe herinrichting de meurende straattegels verleden tijd zou zijn. 

Eindresultaat: op de millimeter nauwkeurig gezaagd en, ROND afgeslepen, met waterdichte voegmortel afgewerkt!

 Moet je in Nederland eens om komen.  Hier gaat bijna alles "met de Franse slag" oftewel feitelijk met Hollandse slag!  En zelfs met een rattenplaag in Zuidoost - waarvoor metershoge spandoeken waarschuwen - zijn er nog bewoners die op zaterdagavond een vuilniszak buiten pleuren.  En dan schouderophalend roepen "dat weet toch geen mens" of letterlijk "après nous les mouches" want al schraap ik dan de vuilnis bij elkaar, de vliegen hebben hebben daarna een heerlijke tijd! 

En 20 meter verderop: 

 

Na de ratten, de vliegen! Plastic, papier, poepluiers, etensafval.... Met de HOLLANDSE slag.

Héél plezant. Straks naar de Vrederechtsbank.

Solo, perduto, abbonda nata...

Nee, het is niet mijn lievelingsopera!  Maar -mits goed gezongen -gaat deze aria door merg en been. En, geloof mij, nu snap ik wat haar overkwam in die woestijn.

P

17:00 wisseling van wacht. Na 2,5 uur in een isoleercel met 15? graden, klappertandend komt de nieuwe psychiatrisch verpleegkundige mij vragen om mijn verhaal voor de 5e keer te vertellen. "Als ik u was zou ik het wèl doen want het ziet er niet goed uit hoor! U hebt uw echtgenoot met een groot mes nagezeten en de deur van uw buurvrouw met een hamer vernield waarop zij de politie gebeld heeft. U heeft nu een strafblad wegens vernieling en bedrijgingen. "

"Excuse me??? Wat heb ik gedaan??? " "ja en zelfs een politieagent bedreigd waarop hij u in de boeien geslagen heeft! Dat ziet er dus niet goed uit!"

Nou dan voor de 5e keer mijn verhaal:

Ik heb de gouden leeuw vanuit een beerput als nieuw herschapen. Zeg maar €100.000 bespaard. Komt diezelfde kutpot, ja kut pot, ik ben in de Bijlmer een lieve flikkerende bleekscheet volgens Surinamers. Klopt! En zij lachen erom als ik roep : "hé , roetmoppen, pak je telefoon maar want deze bleekscheet hoort zichzelf niet eens!" 

"En wat heeft dat te maken met uw verhaal???" Ja, toegegeven, dat is een zijstraat, maar wel een feit, net als die kut pot!  "Ik heb met een klauwhamer die fascistische "Juden Freies Viertel"  oftewel Rookvrije omgeving van de muur gerukt en de laatste vier bij haar op de mat gedeponeerd.  Want mijn "echtgenoot" die ik zogenaamd met een groot mes nagezeten heb, had de eerste 6 al van mij afgepakt. Dat is alles!"

"Haha, leuk verhaal van u! Ik ga even overleggen met de psychiater, u hoort nog van mij!"

Na 15 minuten nog heviger klappertandend en tandenknarsend komt de p.verpleegkundige "Meneer De Leeuw, u bent vrij! Daar is de deur." EXCUSE me? 'om mijn echtgenoot met een groot mes na te zitten en de deur van mijn buurvrouw verder te vernielen!" "Nou nee, dat van dat mes is een misverstand dat uw echtgenoot vorig jaar hier herroepen heeft maar het staat wel, net als die deur, in het Proces Verbaal." Of ik daar een afschrift van kon hebben? "Nee, dat miet u maar met de politie regelen." En hoe kom ik thuis, in de Bijlmer zonder geld of OV kaart? "Dàt is uw probleem, u rijdt dan maar zwart, toch?" EXCUSE me???

Dus ben ik dan maar te voet, met krakende bijna bevroren heup, naar mijn zuster gewandeld. Alwaar ik € 50 voor een taxi toegestopt kreeg. Die ik niet genomen heb, maar met tram en metro huiswaarts gegaan ben.

Kom je thuis, verdwijnt mijn "echtgenoot" (die ik zogezegd met een GROOT MES nagezeten heb. Waarschijnlijk naar Antwerpen. De stad woaras ik zen gebo-horen. En ik naartoe wilde maar door politie in de boeien geslagen werd. Nu 6 uur later, zijn de striemen van boeien nog steeds zichtbaar.

Ik zal er zijn straks in Borgerhout, in het - ja-ja, ironischer kan niet-  Vredegerecht op de Turhoutsebaan. Ja, daar voltrekt zich het huwelijk van Stan en Sarra. En gelijk de "echtscheiding" regelen met mijn ongehuwde dikke deur? 

Oh, de politie was er snel! Maar de schrijnwerker en schilder blijkbaar nog véél sneller! Foto van de door mij met hamer vernielde deur -luidens constatering (jawel, CONSTATERING) van de Politie- in het Proces Verbaal.

Hoeveel schadevergoeding kan ik eisen? Oh... doet er niet toe. Hans geeft het toch uit net als mijn erfenis en 5 jaar procederen tegen het toenmalig GAK nu UWV. 

Nee hoor geen wrok. Solo, perduto abondanata.... Dat is alles. 

Mut er gien zand zen? 

Hoofdsuk 2, 2

Dan-i-El de goy van den Antwerse Diamant

Hoofdstuk 2, deel 2 Naar Mokum, Amsterdam!

Laatste dagen Juni 1970 , geschreven 1995 (onafgemaakt)  vervolgd 17 aug 2017!

Het was weer een snikhete dag. Ik stond in mijn kamer spullen uit te zoeken die ik beslist naar Amsterhdahhhm zou meenemen en dubio wat ik dan wel tijdelijk of voorgoed moest achterlaten.  Want mijn kamer van 9 x 3,7j5m  zou ik in Amsterdam voorlopig/nooit kunnen krijgen.  Het deed mij plots aan de Joodse vluchtelingen denken in de jaren '30 die de opkomst van Hitler en de Nazis zagen en voelden en ook zijn Mein Kampf gelezen hadden en na de Nürenburger wetten en de Kristalnacht het zekere voor het onzekere namen;  en naar draagkracht, financiële maar soms letterlijk wat ze aan koffers konden dragen om per trein naar Nederland of Engeland te vluchten. Ik "geloof" dus niet, maar ofhet toeval is of iets anders...

Er werd aan de deur gebeld en moeder deed open. "Oh, meneer Fisher, nu al? Ik heb de huur nog niet klaar liggen, maar..." Meneer Fisher interrumpeerde haar, "Nee, nee Madam, ik kom niet voor de huur maar wat hoorde ik nu? Gaat Dannyke verhuizen???" "Aah,ja, da's just. Ja, hij heeft een contract gekregen bij het Nationale Ballet!  Hoe vind u dat, straf hè, eufkes ingevallen èn ... gelijk ge..contracteerd," zei mijn moeder bijna euforisch maar dan twijfelend. Meneer Fisher zag er lijkbleek uit. "Wat is meneer Fisher, voelde uw eigen niet goed?", hoorde ik mijn moeder met zachte stem informeren, waarop ik direct ging zien wat dat er was.  "Aah, daar hebt ge'm just," zei moeder terwijl meneer Fisher blijkbaar bij toverslag ineens weer wèl goed werd. "Och, nee madam, 't is nikske, alleen wel heel erg warm vandaag hè," zei hij terwijl hij zijn pochetteke pakte om zijn voorhoofd af te deppen. "Wilt u misschien een kommeke kouwe thee," vroeg moeder. "Awel, da's een goei gedacht van u," zei meneer Fischer nu glimlachend, "maar ge moet u niet sproeien, zenne! Ik zijn curieus naar Dany zijnen uitleg," zei hij al voeten vegend.

Zoals gewoonlijk liep hij mij voor naar mijn kamer om in de deuropening even verstard te blijven staan.  "Oi, amai, zijt ge uw valiezen al aan 't inpakken, gaat ge al zó rap weg?" vroeg hij beteuterd terwijl hij de kamer rondziende weer zijn zweet moest afdeppen dat zelfs al langs zijn neus liep. Zó had ik meneer Fisher in al die jaren nog niet gezien.  Ik vroeg nog of het echt wel goed met hem was, maar hij zwaaide het afwimpelend met zijn hand af en zei: "Bijlange niet, 't is allemaal goed. Allez, vertel mij eens wat er allemaal gebeurd is... daar in Amsterdam." Tiens? Hij wist al dat ik naar Amsterdam zou gaan? Dat moest hij wel van zijn dochter of kleindochters beneden gehoord hebben en ik begon enthousiast met mijn verhaal dat die Zaterdagavond Akkoorden op den Ollandse KRO tv gestopt was en dat ik ingevallen was bij het Nationale Ballet en gelijk een contract aangeboden had gekregen... maar die laatste woorden moest ik bijna inslikken. Waren dat nu tranen, want ik zag geen zweetdruppels op zijn voorhoofd...  "Ja, ja, ik het al gehoord beneden," zuchtte hij, en herstellend,,"gij zijt wel een chanchard hè, Daniël in de Leeuwenkuil dus." vervolgde hij plots grijnzend lachend. "Ja, zegt dat wel!" antwoordde ik lachend, "en dan nog in Amsterdam! Amsterdam zenne!" herhaalde ik blakend van enthousiasme. Hij keek mij weer met half dichtgeknepen ogen aan wat inmiddels vanzelfsprekend zonder woorden betekende dat dàt om nadere toelichting vroeg. "Ja c'est, toen ik vorig jaar bij mijn zuster op vakantie was in Amsterdam, toen ze op de maan landden. had ik al iets van ja, ik zou hier wel willen wonen..." Hij trok één wenkbrauw op en zei: "Omdat ze op de maan geland waren dus, en da's heel wat anders dan dat ze "hier" ergens geland waren natuurlijk!?"  Lap, hij had me wéér betrapt met overbodige zijwegen. Dat was een van de eerste dingen die hij mij geleerd had. De appel valt nooit ver van de boom en mijn moeder kennende begreep hij wel waar het vandaan kwam. Want "die van ons" kon als ze enthousiast iets ging vertellen zóveel terzijde associaties aanhalen dat ze op gegeven moment haar eigen draad kwijt was: "Allez.... Euh...wat wilde ik nu ook weer zeggen?" was dikwijls het gevolg. En toegegeven, zoals iedereen wel iets heeft, het overkomt mij nog steeds dat ik ineens een zijpad insla en dan niet meer weet wáárover ik het had of wilde hebben. Maar dat terzijde dus.

Ik herstelde mijn verhaal : "Toen ik vorig jaar in Amsterdam was heb ik "Hair" de musical gezien en toen dacht ik: Dàt zou ik willen doen in plaats van het klassieke ballet op school. En toen ik in februari op stel en sprong moest inspringen en aangenomen werd bij Zaterdagavond Akkoorden, bij den Ollandse KRO televisie..." "Ja ja, we hebben het àllemaal gezien!" Interrumpeerde meneer Fisher. "Euh... Ja toen dacht ik, dàt wil ik voortaan doen.  En tien ik van de Balletschool "afgestuurd" werd heb ik echt als Gene Kelly of Fred Astaire mij naar het station gedanst om met respijt na de eerste ochtendrepetitie "acte de présence" te geven.  Maar ja, vorige maand kregen we te horen dat het niet de laatste van het seizoen was, maar dat het na 5 jaar de allerlaatste was." Nu keek ik weer even ontgoocheld. "En dan gaat ge nu naar het Nationale ballet. Logisch als ge van de balletschool af wou en in Hair en tv showballet wilde eh?,"  ik was even van slag, want hij had me weer eens op rationaliteit ipv emotionaliteit gezet. Na enkele ogenblikken was ik er weer bij: "Ja ziet, de tv is als free-lancer goed te doen àls ge tenminste 120 dagen of zo gewerkt hebt en dan werkloosheidsuitkering krijgt, maar ik heb bij lange na geen 120 dagen gewerkt, en bij het Nationale Ballet krijg ik een gegarandeerd jaar inkomen. En daarna zullen we wel verder zien."  Hij tuitte weer zijn lippen en vroeg quasie terloops, en die 600 gulden voor 3 weken bij de tv krijgt ge nu een jaar lang?" Was dat maar waar! Ik zou 325 gulden bruto per maand krijgen, zeg maar 270 netto. "Amaai, das nogal eens een goei affaire, daar kunde nog wat van op een spaarboekje zetten hé...." zei hij min of meer sarcastisch. Ik moest toegeven dat het eigenlijk véél te weinig was om zelfstandig van te wonen en leven, maar dat dàt het salaris voor een 17 jarige is en men ervan uit ging dat je nog thuis woonde. "Maar... ik ben niet de enige die het ermee zelfstandig moet en kan doen!" Meneer Fisher mompelde iets van ja, als den papá een dikke vette bankrekening heeft. Er viel een korte stilte. En net toen mij iets te binnen schoot om weer enthousiast te worden, kwam moeder die - blijkbaar zoals gewoonlijk - aan de deur had staan luistervinken  binnengevallen. "Voilà, hier c'est! Hier zijn ik met den thée!  En voor meneer Fisher mê zonder veel suiker hè!  Voiláa... Ja, ik dacht al, wat is het daar stillekens, want gewoonlijk hoor ik ullie tot in de keuken lachen als Danny weer eens de komediant uithangt en ik hoorde ook niks over den oorlog of Is...euh ik bedoel Palestina of meneer Fisher als Juge Danny's dinges, hoe heet ook weer... Inquisitie???" "Requisitoir" verbeterende we beiden tegelijk. " "ja, just, rekwidinges bedoel ik. Maar maakt u maar niet ongerust meneer Fisher, Danny komt als'em niet op de Scène moet staan ieder weekend overhuis en hij gaat figureren bij de Opera en dan krijgt hij sejour, geld om goed van te kunnen eten en dat figuratiegeld is voor iedereen, jong of oud, gelijk. Dat heb ik met mijn ex-schoonzoon - die was tot dees jaar directeur van 't Nationaal Ballet - en met zijn zuster die ook in Amsterdam zit, maar dat wist u al  - waardoor Danny bij die tv shows geraakt is - allemaal goed besproken! En zoals u zelf altijd zegt, Danny is wel jong maar heel slim en intelligent voor zijnen ouderdom! En met zijn laatste examen heeft hij zelfs voor rekenen een 9,5 gehaald! Is't niet Danny?" "Voor rekenen 7,5. Voor Frans en Geschiedenis 9,5"  repliceerde ik droog omdat meneer Fisher mijn cijfers maand op maand bestudeerde en met zijn opgetrokken wenkbrauw "O ja?" mij zijn les "eerlijk duurt het langst, al steekt een ander een pluim in uwen derière" deed herinneren. "Och ja, frans of rekenen, 't was in ieder geval iet om fier over te zijn hebt u altijd zelf gezegd! En die dikke 80 %, awel daar kan hij fier over zijn hé!?" "79,5 %" repliceerde ik weer droog vóór menier Fisher wéér zijn wenkbrauw kon optrekken Maar hij glimlachte en zij "och, 79 of 80% wat's THE difference, nee gij moogt daar fier op zijn!" Het leek ernaar dat de "futiele" cijferverschillen wel rechtgetrokken waren toen moeder nog met "En Engels!!!! Dat was ook... euh wèl 8,5! niet waar!" Meneer Fischer lachte even en bevestigde dat ze gelijk had. "Ja, madame, Dannyke is niet alleen niet op zijn mondje gevallen, maar ja, het ook in andere talen! Hij begint zelf al goed wat Jiddish te klappen weet u!"  Moeder der mond viel open van verbazing. "Jiddisch? Allez zeg! Dat hem ik hem nog nie zien spreken... Is dat zo?"  Zonder haar te antwoorden kwam datgene dat ik vlak voor moeders tussenkomt meneer Fusher wilde vertellen weer boven :"Ja meneer Fisher, nog iets dat plezant is Amsterdam!  Als ze plat Amsterdams spreken zit het vol met Jiddische woorde gelijk jatten, porum, goochemert... .??? Tiens, dat wou ik u nog vragen! Wat is goochemerd eigenlijk, dat heb ik nog niet uitgevonden. Jatten zijn gewoon handen en niet iets stelen zoals ze in Antwerpen bedoelen en... " Mijnen Frank viel ineens! "Iets jatte" is met de handen iets stelen dus... maar ik vervolgde: "en porem is gezicht van poerim. Maar goochemerd...?" Meneer Fisher barstte tot mijn en moeders verbazing uit in een bulderlach. "Oi oi oi! En hoe komt ge aan dat goochemerd dan?" Ietwat verbouwereerd legde ik uit dat ik op het Waterlooplein, de rommelmarkt, verbaasd een hele bak met Nazi tekens, medailles en spelden zag en die ging bestuderen... "Watte!!! Wat hadde gij gezien en stond ge te bezien???" riep moeder gechoqueerd. "Ja, Nazi insignes en zo. Zelfs de doodskoppen van de klakken (petten), SS  reversspelden en hakenkruisen en.. "Wáaaatte? Maar daar gaat ge nooit niet meer naartoe  zenne! Ik verbied het!" riep moeder met overslaande stem haar voorhoofd vasthoudend. "Nee meneer Fisher, ik verbied Danny nooit niks maar datte..." terwijl ze meneer Fisher zijn koude thee achterover sloeg om zich dan weer te verexcuseren dar ze van de emotie niet goed gezien had welke tas ze gepakt had. Meneer Fisher was even geamuseerd met moeders reacties en zei: "Maar madame toch, enerveert u niet zo, hij was nog niet uitverteld en ik vond het héél interessant! Wel curieus, maar interessant want het ging om dat "goochemerd", waar hij dat vandaan had. Allez, gij waart dus op het Waterlooplein en vond die bak met ingnes, vertelt verder.  "Nen bak? Ja met die klein dingeskes, maar heel dat kraam stond vol met lange leren frakken (lederen jassen) botten (laarzen) broeken en vesten, enfin complete uniformen maar zonder insignes, die zatten dus in die bak, eigenlijk grote kist"  "Ooch meneer Fisher" stamelde moeder, "ik zijn zó gegeneerd, dat Danny in die vuiligheid geintresserd was, oooh...." Ze schonk zich met trillende handen een nieuwe tas thee in die ze gelijk, in één teug soldaat maakte. Ik bedoel : opdronk dus.  Meneer Fisher was half geamuseerd, half ongeduldig en zei half gebiedend: "Allez madame, 't is allemaal nikske, enerveert uw eigen niet zo (en in echt Antwerps) pakt nen stoel en staat een bitje. Laat Dannyke nu eens expliceren hoe dat het zat en hij aan goochemert gekomen is. Allez jong,....we weten nu wat er zoal allemaal te kopen was, maar dat goochemert nu."  Tja, hoe moest ik het vertellen zonder dat "die van ons" weer een appelflauwte of het aan hare moteur te doen krijgen... maar ik vervolgde: " Komt een oud manneke die juist iets verkocht had naar mij en zegt: "Nah, schön was, nicht.." Moeder viel weer in de rede: "Watte? Nog geneens nen zwartzak maar nen Duits op die vogelenmart in Amsterdam???" Meneer Fisher raakte  ongeduldig zei vriendelijk maar iets dwingend: "Maar madame toch, 't is al goed zenne, laat hen nu eerst eens uitklappen en al wil ik niet den Juge spelen, in de rechtszaal wordt ge dan de gang op gestuurd zenne!" met een knipoog naar mij. Moeder had de hint begrepen en zei zuchtend: "Bon, allez dan, dan laat ik ullie maar alleen. En derbij, ik heb nog den afwas staan en die moet ook gedaan worden. Moet er nog iemand kouwe thee? Nee? Dan neem ik het maar mee... Voor den afwas ziet ge..."  En toen vertrok ze. Meneer Fisher gebaarde om te zwijgen en te luisteren. De deur werd dichtgetrokken we hoorden twee of drie hakken op het parket en dan stilte, terwijl het zeker een dik dozijn stappen naar de keuken is. Ik wilde verder gaan maar meneer Fisher gebaarde driftig om te zwijgen en half uit de stoel leunende, met zijn hand achter zijn oor luisterde hij met ingehouden adem.... "Krieeek" deed het parket en meneer Fischer proestte het, zijn neus dichtknijpend achter zijn hand uit, gebarend dat zij achter deur stond te luistervinken en begon op luide toon met: "Wáár waren we weer gebleven? Ah ja! Hoe ge aan goochemerd kwam (en met stemverheffing) met DIEN DUITS OP HET WATERLOOPLEIN." ... "Krieeek. Kràk" deed het parket en op muizenvoetjes hoorden we moeder richting keuken verdwijnen terwijl meneer Fisher met zijn hand schuddend zijn lacheninhield.

"Bon," zei meneer Fisher uitgelachen,"wat was dat nu met die Duitser?" Ik keek even raar op en zei: 'Maar bijlange niet! 't Was geen Duitser maar 't was nen Jood!" Meneer Fisher schudde niet begrijpend zijn hoofd terwijl ik mij bijna verslikte om de manier waarop ik gezegd had, 't was nen Jood! De manier waarop "goede Katholieke" en andere Antwerpenaren het over Joden hebben. Maar ik vervolgde met iets beknepen stem: "Ja zie, dat was zo eigenaardig. Toen hij mij in't Duits aansprak antwoorde ik: Ik spreek spijtig geen Duits en hij repliceerde onmiddellijk met "Aaach, een Belz, en zo te horen uit Antwerpen, of niet?'' Ik knikte en hij vroeg: "En waar in Antverpen dan?" De Vestingstraat antwoordde ik onverschillig omdat ik een plastic verpakt zilveren of verzilverd "ijzeren kruis" vond. Opgetogen zei het mannetje luid: "De Vestingstraat! Bij de Pelikaanstraat, de Schup- en Rijfstraat!'," en ja, toen keek ik verwonderd op, en knikte en zei : ja-ja, daar dus vandaan. En toen begon hij een heel verhaal af te steken in Jiddisch, geen echt Pools-Duits Jiddisch zoals hier maar ik dacht Tjechoslovaaks of eigenlijk Tjechisch Jiddisch dat later Hongaars Jiddisch bleek te zijn en onderbrak hem dat ik maar een paar woorden Jiddisch verstond en niet zijn verhaal. Daarop keek het mannetje weer vreemd op, bekeek mij goed, vroeg zekerheidshalve " uit den Diamant?" dat ik na een aarzeling bevestigde want "den Diamant" wordt hier nooit gezegt, maar 't is waar, ik had wel eens iemand horen zeggen: "den Danny, die zit in den Diamant", niet de handel maar de buurt, waarop ik beslist ja-knikkend het bevestigde. Daarop keek het mannetje nog even vreemder om plots lachend "Oi! Goochemerd!" uit te roepen, "wat mot jij met die moffentroep hier?" Ik moest eufkes nadenken wat hij zei maar ik verstond wel dat hij bedoelde "die rommel van de moeffen". En ik begon uit te leggen dat ik, met meneer Fisher, en door alle mensen hier in buurt die in Auschwitz en zo gezeten hadden veel over den oorlog wist en van foto's die insignes herkende maar nooit in het echt gezien had. Maar hij deed teken om te blijven en spoedde zich naar 2 mannen, pakweg in de dertig of zo, die een paar versleten botten (laarzen)  stonden te bezien. Hij begon in het Duits te vragen of ze iets special zochten. En toen kwam er vanonder de tafel een paar stralend blinkende zwarte botten te voorschijn. Hij vertelde er wat over met hartstocht, gaf een weggooikus op zijn vijf vingertoppen dat aangaf dat het de beste kwaliteit was, dàt verstond ik wel, "fast wie neue!" hij pakte een opblinkvod, (poetsdoek) vreef een paar vingerafdrukken weg en demonstreerde het salueren door de hakken tegen elkander te ketsen en verdorie, het klonk juist gelijk in de films over den oorlog," Meneer Fisher tuitte weer zijn lippen kneep één oog half dicht en gebaarde om ver te gaan. "De klanten waren enthousiast en wilden er twee paar van hebben, maat 41 en 43 of zo. "Sanjos, leider, tut mich wikrklixh leid" verzuchtte het mannetje, er was maar één paar, en maat 42. "Einzigartig" of zoiets zei hij en of ze ze niet wilden passen wat na enig over en weer gepalaver gebeurde. 't Was den ene iets te klein en de andere weer iets te groot eigenlijk. Maar het mannetje wist te verzekeren dat ze "damahl" altijd iets te groot namen en 's zomers een propje papier en inlegzooltje van gazettenpapier er in deden en dan 's winters 2 paar socken droegen. De klanten waren overtuigd en toen kwam de vraag wat ze kosten. " Meneer Fischer ging helemaal op in mijn verhaal, hij zag het voor zich en trok een geamuseerde, half sarcastische glimlach met deels opgetrokken wenkbrauwen.  Het mannetje wenkte, de heren bogen zich voorover, en er werd een prijs in het oor gefluisterd. De heren schrokken zich bijkanst een ongeluk. "Wassss!!! .??? " ik dacht 250 Gulden te verstaan. Het mannetje keek heel onbegrijpend de hemel  in en zei dat ze zeker wel 500 DM waard waren. Hij had in Oberhausen afgesleten half doorgelopen Stiefel voor 400 DM zien gaan. Het was echt een Sonderangebot omdat hij die jungs simpatisch vond. De mannen twijfelden, discuteerden onder hun, en kwamen met een tegenbod op luide toon: Zweihundert! .... het mannetje keek eventjes sip, bijna verdrietig, haalde zijn schouders op en zette de botten terug onder tafel weer naar mij slenterend. Met dramatische gebaren riep hij vet knipogende mij zogenaamd toe: "Schade, schade, solch ein Sonderangebot," en nog wat onverstaanbaars. "Moment mal!" werd er geroepen, "Zweivufundzwantzig!"  Het mannetje bleef één seconde staan, haalde zijn schouders op en begon tegen mij in een onverstaanbaar taaltje [hongaars denk ik nu] heel dramatisch zijn beklag tegen mij te doen,  liep snel terug, pakte die botten en vroeg aan mij groots en dramatisch gebarend of 250 gulden nou teveel gevraagd was voor een paar dat in Oberhausen, jawol in Oberhausen mindenstens 500, wel 600 DM zou doen terwijl hij weer vet knipogend naar mij toe kwam en soort teken gaf dat ik het moest beamen. Ik had dat "zilveren" ijzeren kruis in plastieken zakske in mijn handen en had een loupe gevonden en stond het te bestuderen waarop het mannetje toesnelde en duidelijk hoorbaar zogezegd toefluisrde: "Ahhh.. Ganz bisonder was! 800 und mit Stiefel zusammen, nur für dich 1000!" waarbij hij behalve die overvette knipogen ook nog teken gaf om in te stemmen. Ja ziet, zoiets had ik nog nooit meegemaakt en ik had zelfs nog geen 25 gulden bij en wat moest ik met dien bazaar (rommel/troep) ? Maar het mannetje fluisterde nu zacht :"hè diamantje, doe of je het wil en bied luid "950 mit Stiefel."  Waarop van de andere kant voor ik iets kon zeggen weer "Ja, gut, gut, ist klar" (of zoiets) geroepen werd terwijl de briefjes van 25 gulden uitgeteld werden. Het mannetje spitste zijn oren terwijl hij als de bliksem terug liep en zei dat het er maar 9 waren. Er werd ontkent en het mannetje ging de briefjes met een soort vingerknip die de briefjes deed knallen een voor een uittellen. ....7, 8.... und 9!  De mannen keken elkaar verbaasd aan en het mannetje nodigde ze uit om het duidelijk te hertellen wat ze ook deden. 1-2-3-4 = 100. 1-2-3-4.... Eh? opnieuw! 1-2-3-4,  5-6-7-8.... en 9 dus. Het mannetje haalde zijn schouders weer op, zette de "Stiefel" weer onder de tafel en kwan knipogend weer mijn kant op, weer in onverstaanbaar taaltje zich beklagend dat er heute zu Tagen geen eerlijke mensen meer zijn. De heren hadden het nog eens een nageteld en toen kwam er een portefeuille op tafel waar nog een briefje van 25 gulden uit kwam. Het mannetje was er nu echt als de kiekens bij, telde het nog eens na en ja 't waren er tien die onmiddellijk in een binnenzak verdwenen. Na 'k weet niet hoeveel plastieken zakjes die allemaal weer te klein waren moest hij maar een grijze vuilniszak geven. Na nog wat hartelijkheden en naroepend dat ze vooral  terug moesten komen kwam hij weer naar mij terug.

Waarschijnlijk had ik inmiddels een onderdrukte lach want meneer Fisher begon te lachen. "En toen? Want het moet nog komen hé, de apotheose!" Inderdaad!  Het manneke schoof mij om te beginnen een verfrommeld briefje van 25 toe, "Voor de Matz!" want hij had bij de eerste telling een briefje weggechamoteerd!  Fisher hard lachend: "ik wist het wel! Da's nu goed kunnen jatten ziet! Maar hebt gij dat aangenomen? Zwijggeld is dat!"  Ik wilde het eerst niet aannemen maar het manneke zei: "De moffen hebben alles van ons afgenomen en heel de familie uitgemoord!  Wij, de twee broers werden opzij gezet en de rest is een half uur later door de schoorsteen in rook opgegaan.  Als er dan moffen zijn die zo geil op die rotzooi zijn, dan heb ik er geen moeite mee om ze hun geld afhandig te maken! ".  Meneer Fisher was uitgelachen omdat zijn schoonzoonzoon en diens broer ook de enige overlevenden uit Auschwitz van de héle familie Sharf waren. "Komt bekent voor hè Danny?."

<< onafgemaakt hoofdstuk gescheven in 1993i!  @2016 17 aug. afgemaakt> 

zei meneer Fisher droog. Het drong pas op dat moment weer tot mij door, maar nu trok ik een sarcastische glimlach dat hij begreep als "er komt dus nog méér?"  En ook dat was zo! Het mannetje vroeg of ik zo een insigne wilde hebben. Ik moest er niet aan denken, "die van ons"  zou behalve een appelflauwte een attaque of zoiets krijgen als ze zo'n runeteken of zo in huis zou vinden. Maar het schoonste was wel dat het manneke zei: eender wat maar behalve dat unieke zilveren IJzeren Kruis. Ja logisch, het was toch 800 gulden waard? Toen lachtte het mannetje kort en fluisterde: "Die maakt mijn broer tussendoor, in de Rijfstraat! "  Meneer Fusher riep uit: "Ziet het wel, ik dacht den helen tijd al, nen Hongaar met een broer in Holland, dat zou Dávidosz wel kunnen zijn want er zijn hier maar 3 Hongaren in de buurt. en wat kost het ze? Vijfhonderd Frank? " Het antwoord was 200 F. (fl 13-15)  "Dus dà's wà' ze bedoelen met een "Jodenstreek"?   Meneer Fisher moest grimlachen:  "Ja, dat is't. Maar die broertjes Dávidosz ... 't Zijn echt bandieten, beroeps chamoteurs! Ik vertrouw die voor nog genen halven frank. Als ze iemand een hand geven, kunt ge er op rekenen dat die later hun horloge, hunnen portefeuille en zelf hunnen kravat (stropdas) kwijt zijn!  Maar wat dien oudste in Amsterdam doet met die moffen... ik mag het niet goed vinden, ik zelf zou het geeneens kunnen die komedie!  Maar nu moet ik toch aan die drie apen denken.  

Ik dacht er goed aan te doen om nog eens te herhalen dat het Amsterdams vol Jiddische woorden zit. "Ja, ja, dàt wel, dat is zo.  En, voor iemand als gij die vol zit van theater is het ook magnifiek om dáár te zijn, vergeleken met het kleinburgelijke Antwerpen zekers.  Maar pas op! Hollanders zijn onverschillig. Of dat ge nu kort of lang haar tot over uw schouders hebt, in een chique kostuum of flower-power mauve- fuchia- grasgroen- oranje- kleren loopt, alleen of met zijn vijven samenwoont, der vegen ze hun gat aan af." zei hij met bedenkelijk grijns.   Eh? voilà c'est, dat  bedoelde ik ook. "Das toch heel goed? Toen ik 2 jaar geleden een broek met van die heel brede pijpen aan had, geeneens in fantasie design of kleuren maar donker blauw, was het komentaar nogal iet. En toen ik die zilveren schoenen aan had bleef heel de Keizelei staan,: "Zeg hebde dà gezien??? Amaai zeg!  Als dàt mijnen zoon was, vloog die gelijk buiten! Wat een schande!"  Meneer Fisher grinnikte: "Niet alleen op de Keizerlei zenne, ge zijt hier in de straat ook nogal... allez, zegt maar besproken!"  

O ja? Ik hoorde telkens van "die moet later advocaat / architect / coiffeur / politieker (zelfs burgemeester van Antwerpen, door toen Schepenen van Onderwijs, later Burgemeester Mathilde Schrooiens) maar dat is een ander verhaal op zich) en weet ik niet niet meer; maar van "besproken" over de tong gegaan zijn had ik nog niks gehoord. Meneer Fisher tuitte weer zijn lippen, schraapte zijn keel en begon met filosofisch psychologische Annalise van voornoemde feiten en conclusies.  Maar het slot van het liedje was zoals altijd weer hetzelfde: "oh, ge hebt hier de Winkler Prins en de La Rousse staan" , terwijl hij snel iets opzocht en glimlachend of verzuchtend het boek weer in de rij zette.  "Dat zulke gij wel uitvinden. En dien Dávidosz in Amstedam... vertrouwt hem genen Frank of Dubbeltje toe! Maar, ze zijn in 45 of 46 terug in Amsterdam aangekomen... en zij hebben meer te vertellen dan heel de Winkler Prins of La Rousse tezamen over wat hun in dat schoon Mokum te wachten stond. Den ene is in Amsterdam gebleven en staat dus op het Waterlooplein Duitsers te beduvelen, (hij moest toch lachen) en de jongste is gelijk naar Antwerpen vertrokken waar hij als zogenaamde goudsmit de rest loopt de beduvelen. (weer moest hij even hard lachen) 

Ik wilde toch graag wat hinten krijgen want ik kon zijn sceptische blik op Mokun toch niet rijmen. Maar de enige hinten waren de encyclopedieën èn Dávidosz op het Waterlooplein. Maar over goochemert wilde hij het wèl expliceren omdat het geen mening maar verklaring van het Jiddisch bargoens is. Een goochemert is letterlijk een goyim, een niet jood, een ongelovige. Maar joden zeggen het in het Mokums bargoens tegen andere joden als een verhaal niet geloofd wordt. En, dat ben ik dus, letterlijk en figuurlijk : ik ben geen jood èn ik geloof niet, èn laat me niks wijsmaken omdat ik (na-)DENK (en opzoek) ipv iets te geloven.

Meneer Fisher keek nadenkend met getuite lippen in de verte.  Teken om even niet te onderbreken!  Ondertussen probeerde ik vergeefs om in de encyclopedieën de link te vinden die hij gevonden had.  Opeens stond hij op. "Dan-I-El, en dan nog in de leeuwenkuil." zei hij half verzuchtend, "het gaat u goed, ge zult veel Mazzel en veel Broche tegemoet gaan. Ik gaan u missen manneke!" En weer depte hij met zijn pochetteke zijn voorhoofd af om en passant de tranen weg te deppen. Ik repliceerde : "Maar meneer Fisher, ik verhuis niet naar Canada of China, ik kom bijna elk week-end terug over-en-weer zenne, en dan..." Hij onderbrak me resoluut! "Nee Dannyke, beloofd niks dat bellekesblazen (lett: zeepbellen blazen c.q. gebakken lucht) is. Dàt zou mij van u tegenvallen, want ik dacht dat ik u (ja, hij zei U tegen mij) dàt wel had bijgebracht... Of niet?'" Ik stond met een mond vol tanden ja en nee te beamen, volstrekt het spoor bijster. Hij vervolgde: "Gij moet niet beloven om op zondag een vieruurtje bij ons op visite te komen; dat kolt er niet van. Misschien over een paar weken nog eens, maar gij zijt 17, straks 18 en gij zwerft nu al tot diep in de nacht in 't stad, niet om zat te worden maar om indrukken op te doen. En bravo!  Maar als ge een week-end thuis in Antwerpen zijt, gaat ge niet op zondag bij ons langs komen. Maar als ge langs wilt komen, belt en de koffie en koekskes staan gereed! ..." Ik wilde het eerst tegenspreken maar... mr Fisher had ALS hij iets zei i.p.v. verwijzen naar encyclopedieën, wèl gelijk!  En uiteindelijk... het was daadwerkelijk ons laatste gesprek!  In oktober of november kreeg ik van mijn moeder te horen dat de dochters Sharf (kleindochters Fusher) jubelend verteld hadden dat ze gingen verhuizen naar een chique appartement aan het stadspark. En terwijl mme Sharf (dochter Fisher) het in alle toonaarden ontkent had, stond de verhuiswagen eind november voor de deur. Waarop mijn ouders haastig wilden verhuizen. En ach, het nieuwe appartement op de eerste verdieping met één trap was behoorlijk kleiner voor hetzelfde geld maar mijn echt riante kamer was overbodig, dus waarom 4 lange trappen naar het 2e (met tussenverdiepingen) doen?

Na de verhuizing, weken later, kreeg ik terzijde het bericht dat mijn ouders (moeder) niet wilden vertellen: Meneer Fisher was al in augustus aan een hartfalen (?) overleden. En de 89? harige M'e Fisher had besloten om hun 3 eigendommen aan de broertjes Sharf over te laten. (Met bedingen over haar eigen lot.) Dus werden de 3 eigendommen weldegelijk -kort na mijn ouders verhuizing- verkocht. David Fisher zou -denk ik- zeggen: "Ziet, da's nu een Jodenstreek!"  Oeps nu speculeer ik wel.... Nee, dàt zou hij gezegd hebben.

ik kan niet anders zeggen: ik. Wou dat hij124 was en nòg op bezoek kon gaan, om (niet besproken of beschreven herinneringen èn raadsels over WO2, Palestina en het Jodendom (als goy/goochenrd) te evalueren! 

Ik kan niet anders zeggen dat "mijn opinies" voor emm.. 95% ? door hem beïnvloed zijn.

Vervolg: Hoofdsuk 3 Is***l! Of... BEZET PALESTINA. Mijn weerzin om  de staar Is***l na Antwerpen met  mr Fisher en mijn 3 weeks bezoek aan bezet Palestina in 1979.  Daarom ben ik Boycot Disinvest, bezet voormalig Palestina! De z.g staat van 'Het Bloolfde Land" is onzin! Als je de torah ernstig neemt!  Alle. Als de Messiah verschenen is, dàn wel. Maar Jezus noch anderen zijn door de joden als "verlosser" of Messiah erkend!!!!  Dus: z.g. Orthodoxe Joden in Palestina en Antwerpen ( en New York en elders in de Diaspora hebben - volgens de Joodse Heilige schriften en het gecensureerde "Oude testament" van de bijbel gelijk!!!  Ik geef niets om 5700 of 2017 jaren!  Maar als je je beroept op duizend jaar oude geschriften..... Neem het dàn serieus! Het beloofde land MAG er niet zijn omdat de verlosser er nog steeds niet is! 

Vergeet niet om G+ te klikken! Is een LIKE!